DERYA KUZULARI

       Yüksek kolesterolü olanlar, kalp hastaları ve yaşlılar aşırı et tüketmeleri konusunda dikkatli davranırken, kırmızı etin fazla tüketilmesi halinde midede şişkinlik ve hazımsızlık yaratabileceğine unutmamak gerekiyor. Kırmızı etin yaratacağı problemler karşısında balık eti sağlıklı bir çözüm oluşturuyor ve damak tadımıza sağlıklı bir şekilde hitap ediyor.

        Sizler için Türk denizlerinde avlanan balıklarla, bu balıkların mevsimlere göre lezzet durumlarını gösteren bir balık takvimi hazırladık.. Takvimde Karadeniz, Akdeniz, Marmara, Ege, Boğaz ve tatlı sularda avlanan balıkların 12 aylık lezzet durumları yer alıyor.
       “Balık Takvimi”ne göre, yılın hangi ayında hangi balığın daha lezzetli olduğunu bilerek tüketmek mümkün olabiliyor. 
       Takvimde yer alan bilgilere göre balıkların en lezzetli olduğu aylar şöyle:

Kodlamaların anlamları sayfa sonunda bulunmaktadır.

B A L I K   T A K V İ M İ

 Ne Zaman, Hangi Balık?

Hangi Deniz?

K O D L A M A     A N L A M L A R I

Barbunya: Morumsu rengiyle bilinir. İnce derili ve iri pullu oluşuyla kolay temizlemeye uygundur. Küçüğüne tekir denir.

Kolyoz: Uskumruya benzer. Mavimtrak renktedir. Tuzlama yapmak için uygun bir balıktır.

İskorpit: Lipsos ile çok benzer. Lipsos daha az çıkar. Dikenleri zehirli olduğundan kesinlikle balıkçıya ayıklatılmalıdır.

Çipura: İstanbul ve Marmara'da "alyanak" adıyla bilinir

Gelincik Balığı:  Az çıkan bir balıktır. Ekşi erikle, buğulama usulü pişirilen balık çok lezzetli olmasına karşın pek bilinmez. Musevi vatandaşlarımız arasında "gaya balığı" olarak da bilinir.Musevilerin Sina Çölü'nde aç kaldıktan sonra ilk yedikleri balık olduğu inancıyla kutsallık kazanmıştır. Musevilerde cuma günleri gelincik balığı pişirme geleneği vardır.

Levrek: Sindirimi kolay ve her mevsim lezzetlidir. Küçüğüne ispendek denir.

Lüfer: Yavru halinden itibaren iriliğe ulaşana dek, defne yaprağı, çinakop, lüfer ve kofana isimlerini alır. Çinakopun ızgarası iyi olur. Lüferin ise ilkbaharda yağsız olduğu için ızgarası iyi olmaz. Kofana çok lezzetli olur.

Mercan: Mandagöz mercan, tranca, fangri isimleriyle anılan türleri vardır. Yavrularına litrinoz denir. Karadeniz'de

Kefal: Ülkemiz sularında 6 tür kefal yaşar. Bunlar haskefal, altınbaş kefal, topbaş kefal, pulaterina, ilarya, dudaklı kefaldır. Haskefaldan balık yumurtası çıkarılır. Pulaterinadan da likorinos denilen tütsülü balık yapılır.

Çinakop: Küçüğüne defne denir.

Karagöz: Sularımızın eti beyaz ve lezzetli balıklarından biridir.

Hamsi: Kış mevsiminde yağlı ve lezzetlidir. İlkbahar ve yaz aylarında, yumurtasını ve spermlerini dökmüş olduğundan yağsız durumdadır.

İstavrit: Denizlerimizde 3 çeşit istavrit vardır. Bunlar sarıkanat istavrit, karagöz istavrit ve Karadeniz istavritidir. Her üçünün de yavrularına kraça denir. En lezzetli cinsi sarıkanat istavrittir ve Kasım ayından itibaren Marmara'da görülür.

İzmarit: Yaz aylarında sahillerde ve rıhtım kenarlarında avlamak mümkündür. İrilerine kanal veya pabuç istavriti, küçüklerine kancur ismi verilir. Eti tatlımsıdır.

Kalkan: Asıl yaşadığı yer Karadeniz'dir. Omurgası ve kılçıkları çok kalın olduğundan balıkçıya temizletmek gerekir.

Kayabalığı: Sindirimi kolaydır. İlkbaharda fazla tutulur.

Kılıç: En lezzetli olduğu dönem, Karadeniz'den Marmara'ya göç devresidir. Marmara'da ilkbahar sonuna kadar zıpkınla avlanır.

Sardalye: Ateş balığı olarak da bilinir. Kasım ayı ortalarından ertesi senenin haziranına kadar lezzetli olmaz. Üstelik bu süre içerisinde çok az tutulur.

Kırlangıç: Mazak ve öksüz isimleriyle anılan türleri vardır. Mazak, kırlangıcın küçüğüdür. En iyisi asıl kırlangıçtır. En az kokusu olan balık türüdür. Çorbasını yapmak için en uygun balıktır.,

Tekir: Barbunya ile aynı familyadandır. İrilerine çuka, küçüklerine ise mıcır denir. Derisi pembemsidir ve üzerinde kırmızı lekeler taşır. Barbunyadan daha lezzetlidir.

Dil balığı: Ayıklanırken yüzgeçleri kesilmez. Pişirirken kıvrılmaması için iki yerinden kırılır.

Dülger balığı: Kılçıkları kemik halinde olduğundan balıkçıya ayıklatılmalıdır.

Zargana: Uzun, ince, yeşilimsi renktedir. Buğulaması dışında pişirilen yemekleri çok kılçıklı olduğu için iyi olmaz.

Mezgit: Trol ağlarıyla avlandığı için pazarlarda sık sık bulunabilir. Uzak yerlerden geldiği için biraz bayatlamış haliyle piyasada bulunur.

Uskumru: Yaz mevsiminde yağlı olmadığı için lezzetli değildir ve lipari ismini alır. 

Palamut: Toriğin yavrusu olan palamut, geçici balıklardandır. Eylül'ün ikinci haftası Karadeniz'den Marmara'ya iniş ve ilkbaharda Marmara'dan Karadeniz'e çıkış yapar. Küçüğüne çingene palamutu ya da deniz bıldırcını denir. Karadeniz'in az tuzlu ve bol gıdalı sularında büyüyerek eylül ortalarında normal birer palamut olurlar. A ve D vitamini açısından diğer balıklara göre daha zengindir.

http://www.geocities.com/denizci/ adresinden alınmıstır. 

Beyaz etli balıklar : Kalkan, mercan, levrek, barbunya, tekir, kefal, dülger, çipura, kırlangıç, dil, lüfer

Siyah etli balıklar  : Hamsi, sardalye, gümüş, uskumru, istavrit, palamut, kılıç, torik, zargana, kolyoz